کریدورهای شمالی در خدمت امنیت غذایی/پیشنهاد بخش خصوصی برای تسهیل تجارت

به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم، سیدرضا رفیعی، عضو هیئت‌رئیسه و رئیس کمیسیون انرژی و صنعت اتاق مشترک بازرگانی ایران و روسیه، با تأکید بر ضرورت توجه ویژه به کریدورهای شمالی کشور، اظهار کرد: با توجه به شرایط فعلی، باید توجه ویژه‌ای به توسعه تجارت با کشورهای شمالی از جمله روسیه و کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا داشته باشیم.

وی با بیان اینکه ایران در شرایطی با محدودیت‌های دریایی مواجه است، افزود: باید بتوانیم اقتصاد ترانزیت را به تجارت بزرگ‌تری تبدیل کنیم و از ظرفیت جغرافیایی کشور برای توسعه تجارت استفاده کنیم.

رفیعی ادامه داد: بخش قابل توجهی از کالاهای اساسی و نهاده‌های دامی مورد نیاز کشور از کشورهای شمالی قابل تأمین است و از سوی دیگر بخش زیادی از مصرف این کالاها در مناطق شمالی کشور انجام می‌شود. بنابراین می‌توانیم تأمین این کالاها را به سمت روسیه و قزاقستان سوق دهیم و به جای واردات کالا از بنادر جنوبی برای مصرف در شمال کشور، از ظرفیت جغرافیایی و مسیرهای شمالی استفاده کنیم.

.

لزوم تغییر رویکرد از جاده‌سازی به کریدورسازی

رئیس کمیسیون انرژی و صنعت اتاق مشترک بازرگانی ایران و روسیه با اشاره به ظرفیت‌های موجود در شمال کشور گفت: در این منطقه کریدورهای متعددی داریم که همه آنها مهم هستند، اما از ظرفیت برخی از این مسیرها به اندازه کافی استفاده نمی‌شود.

وی افزود: در غرب دریای خزر، آستارا، بندر انزلی و بندر کاسپین و همچنین بنادر نوشهر و امیرآباد را داریم. در محور اینچه‌برون نیز هم مسیر جاده‌ای و هم ریلی وجود دارد و در ادامه، مرز سرخس قرار دارد که دسترسی ایران به کشورهای اوراسیا، روسیه و حتی چین و شرق دنیا را فراهم می‌کند.

رفیعی تصریح کرد: ما امروز بیش از جاده‌سازی به کریدورسازی نیاز داریم. کریدور فقط ریل و جاده نیست؛ بلکه باید فرآیندهای گمرکی را نیز سرعت ببخشیم و زیرساخت‌های لازم را توسعه دهیم.

وی با اشاره به ضرورت ایجاد زیرساخت‌های پشتیبان در مسیرهای ترانزیتی گفت: اگر در مرزهای شمالی به سیلو نیاز داریم باید این سیلوها ایجاد شوند و اگر لازم است مسیر ریلی اینچه‌برون توسعه پیدا کند و به شبکه سراسری راه‌آهن متصل شود، باید این زیرساخت‌ها را ایجاد کنیم. زمان آن رسیده است که این اقدامات با سرعت بیشتری انجام شود.

اقتصاد ایران و روسیه مکمل یکدیگر است

عضو هیئت‌رئیسه اتاق مشترک بازرگانی ایران و روسیه با تأکید بر مکمل بودن اقتصاد دو کشور گفت: ایران و کشورهای شمالی دارای ظرفیت‌های مکمل اقتصادی هستند. کالاهای پایه مانند غلات و نهاده‌های دامی می‌توانند در بستر این مسیرهای ترانزیتی جابه‌جا شوند و در مسیر برگشت نیز صادرکنندگان ایرانی می‌توانند کالاهای خود را به روسیه، کشورهای اوراسیا و به‌ویژه مناطق شرقی روسیه صادر کنند؛ مناطقی که تاکنون تا حد زیادی از سوی صادرکنندگان ایرانی مغفول مانده‌اند.

رفیعی اظهار کرد: ظرفیت کریدورهای شمالی در شرایط فعلی اهمیت زیادی دارد و می‌تواند بخشی از مشکلات اقتصادی و حتی خطرات احتمالی در آینده را کاهش دهد.

وی افزود: از طریق کریدورهای شمالی می‌توانیم دسترسی مطمئن‌تری به نهاده‌های دامی، خوراک دام و طیور و غلات که زیربنای امنیت غذایی کشور هستند، داشته باشیم و همزمان بازارهای مناسبی برای صادرات کالاهای ایرانی ایجاد کنیم.

کریدورهای شمالی مسیر ارتباط ایران با چین هستند

رئیس کمیسیون انرژی و صنعت اتاق مشترک ایران و روسیه با اشاره به ظرفیت اتصال ریلی ایران به چین گفت: کریدورهای شمالی تنها به تجارت با روسیه محدود نمی‌شوند و می‌توانند ارتباط ریلی ایران با کشورهای دیگر از جمله چین را نیز تقویت کنند.

وی تأکید کرد: ما درباره مسیرهایی فرضی و خیالی صحبت نمی‌کنیم؛ این مرزها، مسیرها و زیرساخت‌ها امروز وجود دارند و باید آنها را بهبود داده، توسعه دهیم و میزان استفاده از شبکه‌های ریلی و جاده‌ای را افزایش دهیم.

رفیعی با اشاره به ازدحام بار در بخش غربی دریای خزر گفت: می‌توانیم بخشی از این بار را از طریق شرق خزر جابه‌جا کنیم. البته باید توجه داشت که کریدورها جایگزین یکدیگر نیستند و باید همزمان همه ظرفیت‌ها را فعال کنیم.

وی افزود: فعال‌سازی مسیرهای دریای خزر، تکمیل راه‌آهن رشت ـ آستارا و توسعه محور اینچه‌برون از جمله اقداماتی است که باید در اولویت قرار گیرد. همچنین توسعه راه‌آهن اینچه‌برون به گرمسار باید به عنوان یکی از مطالبات ملی با سرعت دنبال شود.

حل اختلافات بین دستگاهی برای توسعه کریدورها ضروری است

رفیعی با اشاره به برخی مشکلات بین دستگاه‌های دولتی گفت: بخشی از مشکلات موجود، بین دستگاه‌هایی مانند راه‌آهن و مناطق آزاد است که باید به سرعت حل شود. همچنین باید زیرساخت‌هایی مانند سیلوها و انبارهای لازم برای تخلیه و بارگیری کالا در این مسیرها ایجاد شود.

وی افزود: باید مشوق‌هایی در نظر گرفته شود تا تجار ایرانی بتوانند این مسیرهای جدید را بشناسند و از آنها استفاده کنند. ما باید بر اساس ظرفیت‌های موجود، مسیرهای جدیدی برای تجارت کالا ایجاد کنیم که این مسیرها می‌توانند زیربنای امنیت ملی و امنیت غذایی کشور باشند.

پیشنهاد تشکیل کارگروه ویژه توسعه تجارت با روسیه و اوراسیا

عضو هیئت‌رئیسه اتاق مشترک بازرگانی ایران و روسیه با اشاره به ظرفیت صادراتی ایران اظهار کرد: با توجه به مکمل بودن اقتصاد دو کشور، می‌توانیم محصولاتی مانند مصالح ساختمانی، محصولات لبنی و مواد غذایی را صادر کنیم و در مقابل، نهاده‌های دامی، فناوری، فولاد و کالاهایی را که طرف مقابل در آنها مزیت دارد وارد کنیم.

رفیعی پیشنهاد کرد: در شرایط فعلی باید توجه ویژه‌ای به این موضوع داشته باشیم و حتی یک کارگروه ویژه با همکاری دولت و بخش خصوصی برای توسعه این مسیرها تشکیل شود.

وی افزود: پیشنهاد مشخص من تشکیل «کارگروه توسعه تجارت با روسیه و کشورهای اوراسیا» است که نمایندگان تام‌الاختیار وزارت راه، گمرک، راه‌آهن، سازمان راهداری، کشتیرانی و بخش خصوصی واقعی فعال در این حوزه در آن حضور داشته باشند.

سرعت تجارت باید از درب کارخانه تا بازار مصرف افزایش یابد

رئیس کمیسیون انرژی و صنعت اتاق مشترک ایران و روسیه با تأکید بر ضرورت یکپارچه‌سازی فرآیند حمل کالا گفت: همه دستگاه‌ها باید در یک میز، مسیر سیر کالا را از درب کارخانه تا بازار مصرف بررسی و برای افزایش سرعت آن اقدام کنند.

وی ادامه داد: اگر سرعت حرکت قطار در مسیر ریلی بالا باشد، اما قطار در مرز چند روز معطل بماند، عملاً سرعت کل فرآیند تجارت کاهش پیدا کرده است. بنابراین باید سرعت انتقال کالا از درب کارخانه در ایران یا کشور مقصد تا بازار مصرف را به صورت یکپارچه ببینیم.

رفیعی خاطرنشان کرد: حضور نمایندگان تام‌الاختیار دستگاه‌های مرتبط در این کارگروه ضروری است و نماینده بانک مرکزی نیز باید در آن حضور داشته باشد تا بتوانیم فرآیندهای مالی و تجاری را تسهیل کرده و مسیر تجارت با کشورهای روسیه و اوراسیا را به شکل عملیاتی توسعه دهیم.