معطلی 40 روزه کامیون‌ها در ریمدان/خرید گازوئیل لیتری 80 هزار تومانی

به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم محمد حجارزاده عضو انجمن شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی ایران در نشست خبری با اشاره به اینکه با اشاره به جایگاه حمل‌ونقل جاده‌ای در اقتصاد کشور اظهار کرد: حمل‌ونقل جاده‌ای بخش قابل توجهی از حمل‌ونقل کشور را به خود اختصاص داده و با توجه به اهمیت این صنعت در اقتصاد، حدود 14 درصد GDPکشور مربوط به این بخش است.

وی افزود: در حوزه حمل بار جاده‌ای، سالانه حدود 600 میلیون تن بار در کشور جابجا می‌شود که این میزان در بخش‌ها و شیوه‌های مختلف حمل‌ونقل تقسیم می‌شود. در بخش صنایع غذایی و محصولات کشاورزی نیز حدود 33 میلیون تن از این بار مربوط به محصولات کشاورزی است.

وی ادامه داد: بر اساس آماری که از فعالان این صنعت داریم، در حال حاضر حدود یک‌هزار تا یک‌هزار و 500 دستگاه کشنده در کشور وجود دارد که قابلیت فعالیت در حوزه صادرات را دارند. این تعداد در مقایسه با حدود 14 هزار کامیونی که در این بخش ثبت شده‌اند، رقم قابل توجهی نیست و نشان می‌دهد حدود 10 درصد از این ناوگان قابلیت فعالیت در بخش صادرات را دارد.

وی با بیان اینکه صنعت حمل‌ونقل یخچالی در جابجایی مواد غذایی نقش پررنگی دارد، یادآور شد: این صنعت با وجود سهم و نقشی که در حمل مواد غذایی در کشور دارد، با چالش‌ها و مشکلات متعددی مواجه است که بخشی از آن به مسائل مربوط به ناوگان و هزینه‌های ناوگان‌داری بازمی‌گردد. به‌طور کلی در صنعت حمل‌ونقل، به‌ویژه در حوزه کریری، ماشین‌داری و ناوگان‌داری، شرکت‌هایی که به‌صورت مشخص ناوگان در اختیار دارند، به لحاظ هزینه‌ای با چالش‌های جدی مواجه هستند.

عضو انجمن شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی ایران تصریح کرد: هزینه‌های سرباری که امروز در صنعت ناوگان و کامیون‌داری بر شرکت‌های بزرگ‌مقیاس تحمیل می‌شود، به‌طور مستمر در حال افزایش است و این موضوع در نهایت ارائه خدمات حمل‌ونقل را با چالش مواجه می‌کند. در کنار این مسائل قوانین و مقررات موجود در حوزه‌های مختلف نیز می‌تواند مشکلات صنعت ناوگان را دوچندان کند.

حجارزاده با اشاره به هزینه تأمین لاستیک ناوگان گفت: امروز قیمت یک جفت لاستیک حدود 150 میلیون تومان است. عمر لاستیک نیز بسته به اینکه روی کشنده یا تریلر مورد استفاده قرار گیرد، متفاوت است، اما به‌طور معمول پس از طی حدود 100 تا 150 هزار کیلومتر، نیاز به تعویض لاستیک وجود دارد. هزینه لاستیک تنها یکی از هزینه‌هایی است که شرکت‌های ناوگان‌دار با آن مواجه هستند و در کنار آن، تأمین قطعات نیز به یکی دیگر از مشکلات جدی این صنعت تبدیل شده است.

وی با اشاره به تفاوت هزینه‌های ناوگان یخچالی با سایر ناوگان حمل‌ونقل اظهار کرد: در ناوگان کمپرسی و کشنده، هزینه‌های اصلی مربوط به لاستیک و قطعات است، اما ناوگان یخچالی با وجود نقش مهمی که در حمل مواد غذایی و کالاهای اساسی دارد، با هزینه‌های مضاعف از جمله تأمین سوخت دستگاه‌های سرمایشی مواجه است.

وی بیان کرد:‌ ناوگان یخچالی فعال در مسیرهای صادراتی معمولاً سهمیه سوخت خود کشنده را دریافت می‌کند، اما برای دستگاه یخچال سهمیه سوختی در نظر گرفته نمی‌شود؛ این در حالی است که این ناوگان در مبادی بارگیری و به‌ویژه مقاصد و مرزها با توقف‌های طولانی‌مدت مواجه است. در مسیرهای صادراتی، چه در کشورهای شرقی و چه در کشورهای غربی، ناوگان حمل‌ونقل با مشکل توقف‌های طولانی‌مدت مواجه است و این مسئله هزینه‌های قابل توجهی را به شرکت‌های حمل‌ونقل تحمیل می‌کند.

حجارزاده با اشاره به وضعیت مرزهای شرقی کشور گفت: در گذشته در مرز تفتان و ریمدان، توقف کامیون‌های حامل محصولات صادراتی در حد معمول بود، اما امروز مرز تفتان به‌طور کامل بسته است و در مرز ریمدان کامیون‌های ما به دلیل اینکه صاحب کالا موفق به صادرات محموله نشدند، حدود 40 روز در مرز معطل ماندند.

وی با بیان این‌که این وضعیت نشان می‌دهد هزینه‌های سرباری که به ناوگان شرکت‌های کریر، به‌ویژه ناوگان یخچالی، تحمیل می‌شود، به‌مراتب بیشتر از سایر بخش‌هاست.

حجارزاده گفت: تفاوت اصلی ناوگان یخچالی با ناوگان حمل کالاهایی مانند سیمان نیز در همین موضوع است؛ اگر یک کامیون یخچالی 40 روز در مرز متوقف شود، دستگاه یخچال باید در تمام این مدت روشن بماند و سوخت مصرف کند تا از محموله صادراتی و به‌ویژه محصولات کشاورزی محافظت شود. در چنین شرایطی شرکت حمل‌ونقل ناچار است برای تأمین نیاز ناوگان، حتی ماشین کمکی اعزام کند و برای کامیون‌های مستقر در مرز سوخت تأمین کند. از سوی دیگر، راننده نیز مجبور است سوخت مورد نیاز را در مرز با قیمت‌های بسیار بالا تهیه کند.
عضو انجمن شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی ایران ادامه داد: در برخی موارد مجبوریم هر لیتر گازوئیل در مرز را با قیمت 70 تا 80 هزار تومان خریداری کنیم. با توجه به اینکه حاشیه سود ناوگان‌داری به‌طور کلی بسیار پایین است، این هزینه‌ها فشار سنگینی به شرکت‌های حمل‌ونقل وارد می‌کند. در حوزه صادرات فعالیت ناوگان یخچالی با چنین شرایطی عملاً با زیان همراه است و یکی از مشکلات اصلی این است که برای خود دستگاه یخچال سهمیه سوختی در نظر گرفته نمی‌شود.

وی با اشاره به هزینه‌های مربوط به رانندگان گفت: پرداختی رانندگان بر اساس پیمایش کیلومتری انجام می‌شود و در کنار حقوق ثابت، متناسب با پیمایش انجام‌شده به آنها پرداخت صورت می‌گیرد. بنابراین وقتی راننده به دلیل توقف‌های طولانی 40 روز در مرز معطل می‌شود باید برای جبران این مدت نیز هزینه‌ای به وی پرداخت شود.

وی افزود: از یک سو باید هزینه توقف و جبران درآمد راننده را پرداخت کنیم و از سوی دیگر، سوخت مورد نیاز یخچال را تأمین کنیم؛ اینها هزینه‌های سرباری است که امروز در حوزه صادرات محصولات کشاورزی با آن مواجه هستیم.

حجارزاده در ادامه از پیگیری موضوع سهمیه سوخت ناوگان یخچالی خبر داد و گفت: امروز در وزارت نفت و شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی جلسه‌ای داشتیم و یکی از موضوعات مطرح‌شده نیز همین مسئله بود.  برای کامیون‌هایی که به هر دلیل امکان پیمایش ندارند اما ناچاریم برای حفظ کیفیت کالا و حفاظت از محصولات صادراتی کشاورزی، دستگاه یخچال آنها را روشن نگه داریم، باید سهمیه سوختی در نظر گرفته شود.

به گفته وی، حل این موضوع نیازمند هماهنگی میان شرکت ملی نفت و سازمان راهداری است و باید در این رابطه سازوکاری برای اختصاص سهمیه سوخت به ناوگان یخچالی در زمان توقف‌های اجباری پیش‌بینی شود.