تسلیم در پوشش دیپلماسی؛ چرا پایان بازی ترامپ، «شکست پنهان» است؟ | خواسته‌های ایران، شروط یک کشور پیروز است

طرح ترامپ برای امضای «نامه نیت» با ایران و آغاز یک آتش‌بس ۳۰ روزه، نه یک پیروزی دیپلماتیک بلکه شکلی از عقب‌نشینی و تسلیم است.

کاگان توضیح می‌دهد که نقطه تغییر مسیر جنگ زمانی بود که اسرائیل به میدان گازی پارس حمله کرد و ایران نیز در پاسخ، تأسیسات اصلی گاز قطر را هدف قرار داد. پس از آن، ترامپ خواستار توقف حملات به زیرساخت‌های انرژی شد و عملا روند پایان جنگ آغاز شد. نویسنده می‌گوید مقامات جمهوری اسلامی از همان زمان به این جمع‌بندی رسیدند که ترامپ تمایلی به ادامه یک جنگ گسترده ندارد و تهدیدهای بعدی او بیشتر بلوف سیاسی بوده است. به همین دلیل، تهران بدون دادن امتیاز اساسی وارد مذاکرات شد.

به گفته کاگان، ایران اکنون از موضع قدرت مذاکره می‌کند و خواسته‌هایی مانند دریافت غرامت جنگی، حفظ کامل غنی‌سازی اورانیوم، کنترل رسمی تنگه هرمز و پایان تحریم‌ها را مطرح کرده است؛ خواسته‌هایی که بیشتر به شروط یک کشور پیروز شباهت دارد تا طرفی که تحت فشار نظامی قرار گرفته باشد.

نویسنده سپس بر پیامد راهبردی مهم‌تری تمرکز می‌کند: تبدیل شدن ایران به بازیگر اصلی کنترل انرژی در خلیج فارس. او با استناد به گزارش «مؤسسه مطالعه جنگ» توضیح می‌دهد که تهران در دوران آتش‌بس در حال «عادی‌سازی» کنترل خود بر تنگه هرمز است؛ یعنی کشورها را وادار می‌کند برای عبور نفتکش‌ها و کشتی‌های تجاری با ایران توافق‌های ترانزیتی امضا کنند و هزینه بپردازند. به گفته او، ایران به چین و روسیه امتیاز ویژه می‌دهد و حتی ممکن است دسترسی کشورهای دشمن را محدود کند.

کاگان معتقد است اگر آمریکا از رویارویی عقب‌نشینی کند، بسیاری از کشورها ــ حتی متحدان سنتی واشنگتن ــ برای حفظ دسترسی به انرژی و جلوگیری از بحران اقتصادی، به سمت سازش با تهران خواهند رفت. در چنین شرایطی، تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران به‌تدریج فرو می‌پاشد و ایران از کشوری منزوی به یکی از مراکز تعیین‌کننده اقتصاد انرژی جهان تبدیل می‌شود